De Brabander kreeg een mislukte makeover.

Gastbijdrage van Dorothee Sturkenboom, historica en auteur van onder andere ‘De Ballen van de Koopman‘.

Als Tilburger heb ik de afgelopen maanden met stijgende verbazing de groei van woontoren De Brabander in de Spoorzone gadegeslagen. Hoe kon het nou gebeuren dat er op zo’n beeldbepalende plek hartje Tilburg een gebouw werd neergezet dat zo weinig verbinding toont met zijn gebouwde omgeving? Noch in ontwerp, noch in materiaalkeuze is er enige samenhang of synergie te bespeuren met de bestaande bebouwing in de Spoorzone.

Heeft Tilburg dan niets geleerd van haar verleden waarin ze de naam van lelijkste stad van Brabant verwierf? Middenin in haar transformatie van lelijk eendje naar mooie zwaan, heeft de stad zichzelf lelijk in de wiek geschoten.

Want wat blijkt? Het oorspronkelijke ontwerp voor De Brabander, geïnspireerd door de bouwstijl in het Chicago van een eeuw geleden, toonde wel degelijk aansluiting met de bestaande bebouwing in de Spoorzone. De toren zou net als de omringende oude gebouwen uitgevoerd worden in baksteen, waarmee hij een compleet andere uitstraling zou hebben gekregen. Maar om kosten te besparen werd in een later stadium gekozen voor de huidige prefab betonplaten die doen denken aan de beruchte Sovjetarchitectuur in het voormalige Oostblok.

De Brabander: van chique Chicagoan naar communistische woonkazerne. Wat een makeover. Wat een vergissing. Zitten de Tilburgers weer voor enkele generaties opgescheept met een kolos die te midden van soortgelijke gebouwen misschien tot zijn recht had kunnen komen, maar nu vooral afbreuk doet aan wat een gaaf stuk stadsvernieuwing beloofde te worden.

Ik houd mijn hart vast voor de 25.000 nieuwe woningen die voor 2040 in Tilburg gerealiseerd moeten worden. Kan er dan alstublieft serieuzer gekeken worden naar de inpassing in de gebouwde omgeving? In het nieuwe Kenniskwartier bijvoorbeeld aansluiten bij de modernistische architectuur van de universitaire campus die een halve eeuw na dato nog steeds van tijdloze klasse getuigt.

Denk aan de lange termijn, bouw extra controlemechanismen in om dit soort missers in de toekomst te voorkomen en ga voortaan in zee met projectontwikkelaars die niet enkel voor de snelle winst gaan maar aan de goede kant van de geschiedenis willen staan.