Een avatar als docent

Max Louwerse is hoogleraar cognitieve psychologie en kunstmatige intelligentie aan het Tilburg Center for Cognition and Communication van de Tilburgse universiteit. Hij is vanuit de universiteit initiatiefnemer van het project VIBE (Virtual Humans in the Brabant Economy).

Dit project is opgezet om de ontwikkeling van virtuele mensen, ofwel: avatars, mogelijk te maken, die in de nabije toekomst kunnen worden ingezet voor trainingen in de gezondheidszorg. Het project VIBE is het eerste project van Mind Labs, het initiatief rondom interactieve technologieën en menselijk gedrag in de Spoorzone in Tilburg. De Europese Unie, OP Zuid, het Ministerie van Economische Zaken, de provincie Noord Brabant en de gemeente Tilburg financieren het project.

Avatars kunnen in de virtual reality omgeving – een digitale 3D wereld –  communiceren in  middels spraak, gelaatsuitdrukkingen, en handelingen met hun menselijke gebruikers. Deze communicerende avatars kunnen worden ingezet op tal van gebieden, in het bijzonder in die gebieden waar het belangrijk is dat er een dialoog plaatsvindt, zoals in de gezondheidszorg. Ze kunnen bijvoorbeeld helpen bij het trainen van verplegend personeel, of bij het verduidelijken van patiëntenvoorlichting.

Coproductie van Tilburgers.nl en Omroep Tilburg.

Een avatar is geen robot. Een avatar, in de huidige tijd, is een digitale weergave van een persoon, al dan niet natuur getrouw. Een robot is een computer die (menselijke) handelingen kan uitvoeren en kan ‘denken’ voor zover die daarvoor geprogrammeerd is. Het belangrijkste verschil is dat een avatar niet in de fysieke ruimte is te vinden en een robot juist wel.

Sinds computers beschikbaar zijn voor mensen die niet in de wetenschap of bij de overheid (en het leger) werken en computerspellen hun intrede hebben gedaan, hebben avatars diverse vormen en functies aangenomen. Van een profielplaatje bij een Twitteraccount tot een held(in) in een computeractiespel, en tot gedaantes die worden gebruikt voor navigatie binnen digitale, virtuele werelden. Maar hoe simpel of hoe geavanceerd ook, avatars representeren een mens.

Het eigenaardige van mensen is daarbij, dat wanneer mensen met een wezen te maken hebben dat reageert en communiceert als een mens, deze ook (onbewust) beschouwd wordt als een mens. De voorbeelden hiervan zijn legio: karakters in films (terwijl we donders goed weten dat het acteurs zijn) kunnen toeschouwers overtuigen en laten meeleven. Zelfs karakters die niet eens op mensen lijken, maar die menselijke eigenschappen vertonen (waaronder personages in films als Star Wars, E.T. en vele andere), hebben gemeen dat mensen hen als ‘echt’ interpreteren.

Het is juist deze eigenschap van mensen die het mogelijk maakt om avatars in te zetten bij opleidingen, en juist bij opleidingen waarbij communicatie en interactie belangrijk zijn.

Anders dan de avatars in games en in 3D-simulaties die tot nu toe bekend zijn (bijvoorbeeld: ‘Second Life‘), kunnen de avatars die Max Louwerse en zijn team ontwikkelen straks wél zelf communiceren met mensen, ook zonder dat zij op dat moment bestuurd worden door een persoon.

Deze avatars, die wel op hun menselijke equivalent lijken, zijn aanvankelijk nog onwetend en dom, maar zullen kunnen leren, kennis kunnen opbouwen door middel van communicatie met mensen.

Naast Tilburg University (penvoerder) zijn betrokken: kennisinstellingen (NHTV Breda, Fontys, ROC Tilburg), ziekenhuizen (Amphia, Maxima Medisch Centrum en Spaarne Gasthuis), het bedrijfsleven (BlueTea, IC3D Media, Indicia, Noldus, Samure, Visionair3D), en het Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum’.